Türkiye’nin 2040 enerji rotası belli oldu: 300 milyar dolarlık yatırım hamlesi
19. Türkiye Yatırım Konferansı sırasında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye’nin 2040 hedefi için belirlediği enerji rotasını paylaştı. Konuşmada, 300 milyar doları aşması beklenen yatırımların ülkeyi bölgesel bir enerji merkezi konumuna taşımayı ve karbon nötr olmayı amaçladığı vurgulandı. Bayraktar, 2020’den itibaren yaşanan Covid-19 salgını, Rusya‑Ukrayna savaşı ve tedarik zinciri aksaklıklarının enerji fiyatları ve arz güvenliğini zorlaştırdığını ifade etti.
Bayrak, enerji politikasının üç temel başlık çevresinde şekillendiğini belirtti: talep, bağımlılık ve karbonsuzlaşma. Türkiye’nin enerji talebinin nüfus artışı, şehirleşme, ekonomik büyüme ve sanayileşme gibi geleneksel faktörlerin yanı sıra yapay zeka veri merkezleri, elektrikli mobilite ve su arıtma tesisleri gibi yeni unsurlardan kaynaklandığını söyledi. Her yıl 70‑80 milyar dolar enerji ithalatı yapan Türkiye’nin bu bağımlılığı azaltmayı hedeflediğini açıkladı. Karbonsuzlaşma çabası kapsamında 2053’te karbon nötr ekonomi hedefi doğrultusunda enerji dönüşümünün sürdürülmesi planlanıyor.
Vizyon 2040, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği, nükleer enerji, petrol‑doğalgaz ve madenler olmak üzere beş ana politika alanını kapsıyor. Güneş ve rüzgar potansiyelinin artırılması, 30 milyar dolarlık iletim şebekesi güçlendirme, 50 milyar dolarlık dağıtım yatırımı ve 20 milyar dolarlık enerji verimliliği planı bu çerçevede öne çıkıyor. Küçük modüler reaktörler için yasal düzenlemeler TBMM’ye sunulacak, 2027’de daha güçlü bir hukuki altyapı oluşturulması hedefleniyor. Türkiye Petrolleri’nin 2028’de Sakarya Gaz Sahası ile üretimini 550 bin varil kadar artırması ve 2035’te günlük 1 milyon varil kapasiteye ulaşılması planlanıyor.
İş dünyasına hitaben, 2040’a kadar 16‑17 milyon yeni aracın trafiğe çıkmasının beklendiğini, bunların 13 milyonunun elektrikli ve 3‑4 milyonunun hibrit olacağını belirtti. Bu dönüşüm petrol talebini azaltırken elektrik talebini yükseltecek, bu nedenle doğal gaz çevrim santralleri, yenilenebilir enerji, büyük ölçekli nükleer santraller ve SMR’lere yatırım yapılması gerektiğini vurguladı. Bölgesel bağlantıların güçlendirilmesi, enerji güvenliği ve yatırım çekiciliği açısından kritik olduğunu belirtti.
