Parkinson’un kokusunu aldı, bilim dünyasını harekete geçirdi!

Joy Milne, eşi Les’in kokusunun yıllar önce değiştiğini fark ederek Parkinson hastalığı araştırmalarında yeni bir pencere açtı. Les’e tanı konulduktan sonra çift Parkinson destek grubuna katıldı; Joy grubun odasına girer girmez, aynı değişik koku başka bir Parkinson hastasında da duydu. Hiperozmi adı verilen olağanüstü koku hassasiyeti sayesinde Joy, Parkinson hastalarının tişörtlerinden olası hastayı doğru tanılayabildi.

Bilim insanları Joy’un iddiasını test etmek için Parkinson hastaları ve sağlıklı bireylerin giydiği tişörtleri koklatarak tanımlama çalışması yaptı. Sonuç, Joy’un koku ile hastalık arasında belirgin bir ilişki olduğunu gösterdi. Deneyde sağlıklı bir kişinin tişörtü de hastalık olarak işaret edildi; bu kişi dokuz ay sonra Parkinson tanısı aldı.

Araştırmacılar hastalığın insan derisinde ölçülebilir bir kimyasal izi olup olmadığını sorgulamaya başladı. 2019 yılında yapılan bir çalışma, Parkinson hastalarının sebumunda sağlıklı kişilerden farklı kimyasal bileşiklerin bulunduğunu ortaya koydu. 2022’de Manchester Üniversitesi, deri sebumunun hızlı analiz edilebilen bir yöntemi geliştirdi. 2025 çalışması ise REM uykusu bozukluğu olan kişilerde, Parkinson belirtileri saptanmadan önce sebumda kimyasalların yedi yıl kadar erken başlayabileceğini gösterdi. Şu anda hastanelerde günlük kullanımda “Parkinson koku testi” bulunmasa da, sebum bazlı tanı yöntemleri geliştirilmekte ve araştırmalar devam etmektedir.