İzmir’in simgesi Saat Kulesi, 125 yıldır ilk günkü gibi çalışıyor

Konak Atatürk Meydanı’nda yer alan saat kulesi, 1 Eylül 1900’te temeli atıldıktan sonra 1901’de hizmete girdi ve 125 yıl boyunca İzmir’in simgesi olarak kalmaya devam ediyor. 21 metre 12 santimetre yüksekliğinde ve 81 metrekarelik tabanıyla şehrin merkezinde öne çıkan kule, Fransız mimar Raymond Charles Pere tarafından tasarlandı ve tasarımında Kuzey Afrika ile Endülüs mimarisinin etkileri belirgin. Dört basamaklı mermer platformda küçük sütunlar, at nalı kemerli sebiller, üçer çeşme kurnası ve fıskiyeli havuzlar bulunuyor.

Kuledeki mekanizma, ilk günkü çalışma prensibiyle hâlâ hizmet veriyor. 22 dişli çarktan oluşan ağırlık ve yerçekimi prensibiyle çalışan sistem her altı günde bir kuruluyor ve üç ayda bir periyodik bakımdan geçiriliyor. 1994’ten beri müdürlük yapan 68 yaşındaki saat ustası Feti Pamukoğlu, mekanizmanın “aslını yitirmeyen” bir tarihî saat olduğunu vurguluyor. Onun görevi, arızaları gidermekle kalmayıp, olası sorunları da önceden tespit etmek. Kule, bakım dönemlerinde bile sabah sekizde ve dokuzda “Saat durmuş” haberleri alıyor, bu da kentin kalbinde duran bu simgesel yapının ne kadar değerli ve hassas olduğunu gösteriyor.

İzmir’de meydana gelen depremlere rağmen 1929’da saatin durması üzerine Almanya’dan bir saat ustası getirildi ve mekanizma tekrar çalıştırıldı. Kule, 125 yıllık tarihinde depremlerden etkilendi, ancak mekanizmanın ilk günkü çalışma prensibini koruyan nadir tarihi saatlerden biri olarak şehrin ritmini saniyelerle tespit etmeye devam ediyor.