Gazze’de savaşın gölgesinde yeni bir dönemeç var. Gazze Barış Kurulu, ABD Başkanı Donald Trump’ın Barış Planı çerçevesinde hazırlanan 15 maddelik yol haritasının detaylarını paylaştı. Ateşkesin ikinci aşamasına geçiş için atılacak adımlar tek tek sıralandı. Peki bu plan ne diyor, taraflar ne yapacak? Bakalım…
Barış Kurulu ile ABD Başkanı Trump, Gazze’de ateşkesin sonraki aşamasının uygulanmasına ilişkin “tarihi” bir anlaşmaya varıldığını daha önce duyurmuşdu. Şimdi ise işin ayrıntıları masaya yatırıldı. Kurul, arabulucu ülkelerle birlikte Hamas’ın ayrıntılı yol haritasını kabul etti. Bu, bölgede yıllardır süren çatışmaların belki de en somut çözüm girişimi olarak görülüyor. 15 madde, her biri ayrı bir başlık, her biri ayrı bir mücadele alanı…
Taslağa göre ilk aşamada İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarına son vermesi ve bölgeye insani yardım girişininin sağlanması öngörülüyor. Aynı süreçte Hamas ve bölgedeki diğer Filistinli gruplarında her türlü askeri faaliyetlerini sona erdirmesi gerekiyor. Yani iki tarafta da silahlar susacak. Ama işin içinde bir denetim mekanizması var, üstelik hiç de kolay değil…
Sürecin denetimini Barış Kurulu’nun kurduğu Uluslararası Doğrulama Komitesi, yani IVC yapacak. Mekanizmanın işlemesi için tarafların taahhütlerinin sahada hayata geçmesi şart koşuluyor. IVC, yükümlülüklerin eksiksiz yerine getirildiğini yerinde onaylamadan bir sonraki adıma geçilemeyecek. Üstelik süreç önceden belirlenen bir takvime göre değil, her adımın karşılıklı atıldığının ve doğrulandığının teyit edilmesinin ardından ilerleyecek. Yani adım adım, kontrollü bir ilerleyiş… Ortada sabit bir tarih yok, her şey sahada doğrulanacak.
Gazze Şeridi’nde tüm sivil ve güvenlik yetkisi, Gazze Yönetimi Ulusal Komitesine (NCAG) devredilecek. Hamas ve Filistinli diğer grupların askeri ya da sivil yönetime katılmaması öngörülüyor. Düşünün, yıllardır yönetimde olan bir yapı artık idarenin dışında kalacak. Geçiş sürecinde NCAG, kamu hizmetlerinin sürekliliğini sağlayacak ve mali denetimi gerçekleştirecek. Yani sadece güvenlik değil, ekonominin kontrolüde bu komitede olacak. Neyse, devam…
İç güvenlik tamamen NCAG’ye devredilirken, sokak gösterileri ve askeri geçit törenleri yasaklanacak. Bir toplumsal barış anlaşmasının imzalanması öngörülüyor. Bu ne demek biliyor musunuz? Silahlı grupların sembolik gösterileri bile yapılamayacak. Toplanan silahların hiçbirinin İsrail’e veya başka bir tarafa teslim edilmeyeceği dikkat çekerken, envanterin tamamı NCAG’nin sorumluluğunda olacak. Ağır silahlar, askeri üretim tesisleri, mühimmat depoları ve tüneller kademeli olarak imha edilecek. İnanır mısınız, tüneller bile plan kapsamında…
İsrail ordusunun Gazze Şeridi’nde işgal ettiği bölgelerden çekilmesi ise önceden belirlenmiş sabit bir tarihe bağlı değil. Çekilme, Kapsamlı Barış Planı kapsamında silahsızlanma sürecinde kaydedilen ve IVC tarafından doğrulanan ilerlemelere bağlı olacak. Yani İsrail askerleri, silahlar toplanıp doğrulandıkça kademeli olarak çekilecek. Adımlar karşılıklı atılacak. Bölgeye konuşlandırılacak Uluslararası İstikrar Gücü (ISF) ise İsrail güçleri ile NCAG bölgeleri arasında ayrım hattı oluşturacak. Bu güç ayrıca insani yardımların güvenliğini sağlayacak ve NCAG bünyesindeki polis biriminin eğitimini destekleyecek.
Gazze Şeridi’nin yeniden inşası için mali kaynaklar ve finansman, Barış Kurulu ve Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi tarafından hazırlanacak ve denetlenecek plan ve takvim doğrultusunda uluslararası standartlara uygun yürütülecek. Yani sadece ateşkes değil, bölgenin ayağa kaldırılmasıda planlanıyor. Savaşın yıktığı evler, okullar, hastaneler… Hepsi bu plan çerçevesinde yeniden inşa edilecek. Ama işin finansmanı nasıl sağlanacak, hangi ülkeler ne kadar katkı verecek? Henüz bilinmiyor.
İşte böyle arkadaşlar… 15 maddelik yol haritası masada, tarafların önünde. Ama asıl mesele kağıt üzerinde değil, sahada. Bakalım bu plan gerçekten uygulanabilecek mi? Taraflar taahhütlerini yerine getirecek mi? Gözler IVC’de, gözler Gazze’de… Gelişmeleri yakından takip ediyoruz.
Kaynak: Orijinal Haber
